Zelfliefde: accepteer jezelf precies zoals je bent

Van jezelf houden is niet egoïstisch. Toch vinden veel mensen zelfliefde lastig. Jezelf op de eerste plaats zetten voelt al snel alsof je alleen met jezelf bezig bent of geen rekening meer houdt met anderen.

Maar zelfliefde gaat daar helemaal niet over. Het gaat erom dat je jezelf leert kennen, jezelf serieus neemt en jezelf niet voortdurend afwijst om te voldoen aan wat anderen van je verwachten.

Jezelf liefhebben betekent niet dat je jezelf perfect vindt. Het betekent dat je jezelf accepteert zoals je bent.

Wat is zelfliefde eigenlijk?

Zelfliefde betekent niet dat je jezelf geweldig vindt of dat je jezelf belangrijker maakt dan anderen. Het betekent dat je jezelf kunt zien zoals je bent en daar niet voortdurend tegen hoeft te vechten.

Voor mij begint zelfliefde daarom niet alleen in je hoofd. Zelfliefde begint bij het leren voelen wie je bent. Je lichaam geeft je voortdurend informatie. Over wat je prettig vindt, wat spanning geeft, waar je energie van krijgt en waar je eigenlijk over je eigen grens heen gaat.

Dat is precies waar BodyMind voor mij over gaat: de verbinding tussen wat je denkt, wat je voelt en wat je lichaam je vertelt. Je kunt jezelf met je hoofd vertellen dat het goed met je gaat, terwijl je lichaam iets heel anders laat zien. Misschien houd je je adem in, span je voortdurend je schouders aan of voel je een knoop in je buik. Je lichaam liegt niet over wat er op dat moment in jou gebeurt.

Zelfliefde betekent dan ook dat je leert luisteren. Niet om ieder lichamelijk signaal meteen te analyseren, maar om nieuwsgierig te worden naar jezelf.

Wat voel ik? Wat heb ik nodig? Waar krijg ik energie van? Waar raak ik mezelf kwijt? Waar ligt mijn grens? En durf ik daar vervolgens ook naar te handelen?

Zelfliefde betekent niet dat je alles aan jezelf mooi hoeft te vinden of dat je nooit meer iets wilt veranderen. Je kunt jezelf volledig accepteren en tegelijkertijd blijven groeien. Juist wanneer je jezelf niet voortdurend hoeft af te wijzen, ontstaat er ruimte om eerlijk te kijken naar wat er in jou leeft.

Voor mij is zelfliefde daarom geen trucje van positieve gedachten of jezelf iedere ochtend vertellen dat je geweldig bent. Het is een proces van kennen, voelen, accepteren en steeds opnieuw kiezen voor wat werkelijk bij jou past.

Hoe beter je leert luisteren naar jezelf – naar je gedachten, emoties én je lichaam – hoe meer je vanuit jezelf kunt leven.

Dat is voor mij zelfliefde: niet jezelf op een voetstuk zetten, maar jezelf niet langer verlaten.

Waarom is zelfliefde zo belangrijk?

Zelfliefde bepaalt voor een groot deel hoe je met jezelf omgaat. Wanneer je jezelf voortdurend bekritiseert, afwijst of voorbijloopt, wordt het moeilijker om werkelijk te voelen wat goed voor je is. Je raakt steeds verder verwijderd van jezelf.

Zelfliefde betekent ook dat je je eigen grenzen serieus neemt. Niet alleen weten waar je grens ligt, maar ook durven handelen wanneer je merkt dat iemand eroverheen gaat. Nee zeggen wanneer je eigenlijk nee voelt. Niet meegaan met iets omdat je bang bent iemand teleur te stellen. En jezelf niet steeds aanpassen om de ander tevreden te houden.

Ook hier speelt je lichaam een belangrijke rol. Je lichaam geeft vaak al signalen voordat je met je hoofd kunt uitleggen wat er aan de hand is. Een gespannen buik, oppervlakkiger ademhaling, opgetrokken schouders of een gevoel van onrust kunnen je laten merken dat iets niet goed voelt. Dat betekent niet dat ieder lichamelijk signaal automatisch een grens aangeeft, maar het kan wel een uitnodiging zijn om even stil te staan en te luisteren.

Wat gebeurt er in mij? Wat voelt niet goed? Waar ga ik over mijn eigen grens heen? En wat heb ik nu nodig?

Dat is voor mij een belangrijk onderdeel van BodyMind: leren luisteren naar de verbinding tussen je gedachten, emoties en lichaam. Niet om ieder gevoel klakkeloos te volgen, maar om jezelf beter te leren kennen en bewuster keuzes te maken.

Zelfliefde betekent daarom niet dat je altijd aardig voor iedereen moet zijn. Soms betekent het juist dat je iemand teleurstelt. Dat je een gesprek beëindigt. Dat je afstand neemt. Dat je kiest voor rust terwijl een ander iets van je verwacht.

Je hoeft daarbij niet hard of egoïstisch te worden. Een grens is geen afwijzing van de ander. Het is een manier om jezelf niet te verlaten.

Wanneer je jezelf werkelijk waardeert, hoef je niet voortdurend over je eigen behoeften heen te gaan om liefde, waardering of goedkeuring te krijgen.

Zelfliefde is jezelf serieus nemen. Ook wanneer dat betekent dat je nee zegt.

Zelfkennis begint bij lichaamsbewustzijn

Hoe kun je van jezelf houden als je jezelf eigenlijk nog maar beperkt kent? Zelfliefde begint daarom ook bij zelfkennis. Weten wat bij je past, wat je nodig hebt, waar je energie van krijgt en waar je jezelf onderweg misschien bent kwijtgeraakt.

Je lichaam kan daarbij een belangrijke ingang zijn. Lichaamsbewustzijn betekent dat je leert opmerken wat er in je lichaam gebeurt. Je voelt bijvoorbeeld spanning, ontspanning, onrust, ruimte, vermoeidheid of juist energie. Door daar aandacht voor te hebben, krijg je informatie over hoe het werkelijk met je gaat.

Je ademhaling is daarbij een prachtige ingang. Je ademt altijd, vaak zonder dat je er bewust bij stilstaat. Tegelijkertijd verandert je ademhaling voortdurend mee met wat er in jou gebeurt. Wanneer je gespannen bent, kan je ademhaling bijvoorbeeld sneller of oppervlakkiger worden. Wanneer je ontspant, kan je adem vanzelf rustiger en ruimer worden.

Door je ademhaling bewust waar te nemen, kom je dus letterlijk weer in contact met je lichaam. Je hoeft niets aan je adem te veranderen. Alleen al het opmerken van hoe je ademt, brengt je aandacht van je hoofd naar je lichaam.

Stop daarom af en toe even. Sluit je ogen als dat prettig voelt en luister naar je ademhaling. Voel waar je adem beweegt. Merk op of er ergens spanning zit. Voel wat er verandert wanneer je alleen maar aandacht geeft aan je adem.

Probeer niet meteen een diepe of rustige ademhaling te maken. Luister eerst naar wat er al is. Dat is juist de oefening in lichaamsbewustzijn: waarnemen zonder direct te hoeven ingrijpen.

Hoe vaker je dat doet, hoe beter je leert herkennen wat er in jou gebeurt. Je lichaam wordt zo geen obstakel dat je moet corrigeren, maar een bron van informatie over jezelf.

En precies daar raken lichaamsbewustzijn, ademhaling en zelfliefde elkaar: je leert luisteren naar jezelf voordat je jezelf probeert te veranderen.

Doen wat echt bij jou past

Zelfliefde betekent ook dat je jezelf serieus neemt in de keuzes die je maakt. Dat je weet wat je leuk vindt, waar je energie van krijgt en waar je behoefte aan hebt, en dat je daar ook naar durft te handelen in plaats van automatisch te doen wat anderen van je verwachten.

Dat klinkt eenvoudig, maar hoeveel keuzes maak je eigenlijk omdat je ze zelf wilt? En hoeveel doe je omdat je bang bent iemand teleur te stellen, omdat het zo hoort of omdat je niet wilt opvallen?

Misschien voel je dat je behoefte hebt aan een rustige avond, terwijl vrienden verwachten dat je meegaat. Misschien wil je vroeg naar bed, even alleen zijn of juist iets doen waar je enorm veel energie van krijgt. Zelfliefde betekent dat je die signalen serieus durft te nemen.

Daarbij helpt het om niet alleen te luisteren naar wat je hoofd zegt, maar ook naar wat je lichaam aangeeft. Voel je ruimte wanneer je ergens aan denkt, of juist spanning en weerstand? Ook dat kan informatie zijn.

Je hoeft natuurlijk niet iedere impuls te volgen. Soms doe je iets waar je geen zin in hebt omdat het belangrijk is, omdat je verantwoordelijkheid draagt of omdat je een ander wilt helpen. Het gaat erom dat je bewust kiest, in plaats van jezelf steeds automatisch op de laatste plaats te zetten.

Zelfliefde betekent dat je jezelf niet steeds verlaat om het een ander naar de zin te maken. Het betekent dat je durft te luisteren naar wat jij nodig hebt en daar, waar het kan, ook naar handelt.

Want uiteindelijk is jezelf liefhebben niet alleen zeggen dat je van jezelf houdt.

Het is jezelf laten merken dat je ertoe doet.

Zelfliefde is ook voor anderen zorgen

Zelfliefde betekent niet dat je alleen maar met jezelf bezig bent. Juist wanneer je goed in contact bent met jezelf, kan het heel natuurlijk voelen om iets voor een ander te doen. Omdat je iemand wilt helpen, omdat je het fijn vindt om er voor iemand te zijn of simpelweg omdat geven je plezier geeft.

Het verschil zit in waaruit je geeft.

Geef je omdat je dat werkelijk wilt, of omdat je hoopt er iets voor terug te krijgen? Zoek je bevestiging, waardering of goedkeuring? Of durf je ook te geven zonder dat de ander op een bepaalde manier moet reageren?

Wanneer je jezelf onvoldoende waardeert, kan het verleidelijk zijn om je waarde te halen uit wat je voor anderen doet. Je zegt ja terwijl je nee voelt, zorgt voortdurend voor anderen en hoopt ondertussen dat zij jou daarvoor waarderen of nodig blijven hebben.

Dan raak je gemakkelijk verwijderd van jezelf.

Zelfliefde betekent dat je kunt geven zonder jezelf daarin te verliezen. Je kunt er voor een ander zijn én tegelijkertijd voelen waar jouw grens ligt. Je kunt helpen omdat je wilt helpen, zonder dat je daarmee iets over jezelf hoeft te bewijzen.

En soms betekent zelfliefde juist dat je níét geeft. Dat je zegt: nu even niet, ik heb iets anders nodig.

Daar zit voor mij de verbinding tussen zelfliefde en echte verbinding: je hoeft jezelf niet weg te geven om liefde of waardering te verdienen. Je mag geven vanuit overvloed, maar je mag ook ontvangen, begrenzen en voor jezelf kiezen.

Geven en ontvangen: ook daar liggen grenzen

Zelfliefde gaat niet alleen over geven aan jezelf. Het gaat ook over de balans tussen geven en ontvangen. En juist daar spelen grenzen een belangrijke rol.

Misschien ben je gewend om veel voor anderen te doen. Je helpt, regelt, luistert en staat klaar. Maar wanneer weet je dat het genoeg is? Kun je voelen wanneer je eigenlijk geen ruimte meer hebt om te geven? Of ga je toch door omdat je niemand wilt teleurstellen?

Een gezonde grens betekent niet dat je minder liefdevol bent. Het betekent dat je ook jezelf meeneemt in wat je geeft.

Maar er is nog een andere kant aan die grens: kun je ook ontvangen? Misschien geef je gemakkelijk, maar vind je het lastig om iets van een ander aan te nemen. Een compliment, hulp, aandacht of zorg. Misschien voel je meteen de behoefte om iets terug te doen, alsof je pas iets mag ontvangen wanneer je er iets tegenover kunt zetten.

Juist daarin kan zelfliefde een verschil maken. Je hoeft niet altijd degene te zijn die zorgt, regelt of geeft. Je mag ook ruimte maken om iets te ontvangen. Zonder schuldgevoel en zonder de verplichting om het meteen terug te geven.

Daarbij is je lichaam opnieuw een belangrijke graadmeter.

Wat gebeurt er in jou wanneer je geeft?

En wat gebeurt er wanneer je ontvangt?

Voel je ruimte, plezier en verbinding, of juist spanning, weerstand of de neiging om jezelf weg te cijferen?

Geven en ontvangen zijn geen tegenpolen. Ze horen bij elkaar. Een gezonde uitwisseling ontstaat wanneer je kunt voelen wanneer je wilt geven, wanneer het genoeg is én wanneer je kunt toelaten wat een ander jou geeft.

Je hoeft jezelf niet leeg te geven om waardevol te zijn. En je hoeft niet alles wat je ontvangt meteen terug te geven. Zelfliefde betekent dat je jezelf ook toestemming geeft om te ontvangen.

Hoe ontwikkel je meer zelfliefde?

Zelfliefde ontwikkel je niet alleen door anders over jezelf te denken. Je ontwikkelt zelfliefde door jezelf steeds beter te leren kennen: met je hoofd, je gevoel én je lichaam.

Dat is de kern van BodyMind voor mij. We zijn gewend om veel vanuit ons hoofd te leven. We denken na, analyseren, maken keuzes en vertellen onszelf wat we zouden moeten voelen of doen. Maar ondertussen kan je lichaam iets heel anders aangeven.

Je kunt bijvoorbeeld denken dat je ergens prima mee kunt leven, terwijl je lichaam spanning vasthoudt. Je kunt tegen jezelf zeggen dat je geen probleem hebt met een situatie, terwijl je adem oppervlakkiger wordt zodra je eraan denkt. Of je kunt weten dat je eigenlijk rust nodig hebt, maar toch doorgaan.

Zelfliefde begint wanneer je die verschillende lagen van jezelf weer met elkaar gaat verbinden.

Niet door ieder gevoel of ieder lichamelijk signaal klakkeloos te volgen, maar door te leren luisteren. Wat denk ik? Wat voel ik? Wat merk ik in mijn lichaam? En wat vertelt mij dat over wat er op dit moment belangrijk is?

Van daaruit kun je steeds bewuster kiezen.

1. Leer jezelf kennen: hoofd, gevoel én lichaam

Zelfkennis gaat verder dan weten wat je leuk vindt of waar je goed in bent. Het gaat ook over herkennen wat er in jou gebeurt.

Wat denk je? Wat voel je? Hoe reageert je lichaam? Waar krijg je energie van en wanneer trek je je juist terug?

Neem regelmatig tijd om stil te staan en werkelijk waar te nemen. Niet om jezelf meteen te veranderen, maar om jezelf beter te begrijpen.

2. Ontwikkel lichaamsbewustzijn

Je lichaam is een belangrijke ingang naar zelfkennis. Spanning, ontspanning, onrust, vermoeidheid, ruimte of energie: het zijn allemaal signalen die je kunt leren opmerken.

Ook je ademhaling kan je daarbij helpen. Je hoeft je adem niet direct te veranderen. Door alleen al bewust te voelen hoe je ademt, breng je je aandacht vanuit je hoofd terug naar je lichaam.

Hoe vaker je dat doet, hoe eerder je merkt wat er in jou gebeurt.

3. Leer je gevoelens toe te laten

Zelfliefde betekent niet dat je alleen maar positieve gevoelens hoeft te hebben. Verdriet, boosheid, onzekerheid, frustratie en angst horen ook bij het mens-zijn.

In plaats van een gevoel meteen weg te duwen of te analyseren, kun je leren om het eerst te voelen. Waar merk je het in je lichaam? Wat gebeurt er met je ademhaling? Wat heeft dit gevoel nodig?

Voelen betekent niet dat je erin hoeft te blijven hangen. Het betekent dat je jezelf niet hoeft af te wijzen om wat je voelt.

4. Wees minder hard voor jezelf

Ook je innerlijke stem is onderdeel van de verbinding tussen Body en Mind. Hoe praat je tegen jezelf wanneer iets niet lukt?

Zelfliefde betekent niet dat je jezelf voortdurend moet overtuigen dat alles goed is. Het betekent dat je jezelf met dezelfde menselijkheid leert benaderen die je een ander zou geven.

Je mag verantwoordelijkheid nemen voor je gedrag én mild blijven voor jezelf.

5. Voel je grenzen en handel ernaar

Je lichaam kan je vaak helpen herkennen wanneer iets niet meer goed voelt. Misschien merk je spanning, onrust of een ingehouden adem wanneer iemand iets van je vraagt.

Dat is geen automatisch bewijs dat je nee moet zeggen. Het is wel een uitnodiging om te onderzoeken wat er werkelijk in jou gebeurt.

Wat wil ik? Wat heb ik nodig? Waar ligt mijn grens? En durf ik daar vervolgens naar te handelen?

Zelfliefde wordt concreet wanneer je jezelf niet alleen hoort, maar ook serieus neemt.

6. Kies wat werkelijk bij jou past

Wanneer je jezelf beter leert kennen, ontstaat er meer ruimte voor bewuste keuzes.

Niet alleen: Wat moet ik doen?
Maar ook: Wat wil ik? Wat past bij mij? Waar krijg ik energie van?

Je hoeft natuurlijk niet iedere impuls te volgen. Het gaat erom dat je leert onderscheiden tussen wat werkelijk bij jou past en wat je doet vanuit gewoonte, angst, verwachting of de behoefte om anderen tevreden te houden.

BodyMind gaat voor mij precies daarover: bewust worden, voelen en vervolgens kiezen.

7. Geef én ontvang zonder jezelf te verliezen

Zelfliefde betekent ook dat je jezelf meeneemt in de manier waarop je met anderen omgaat. Je mag geven, zorgen en er voor een ander zijn. Maar je hoeft jezelf daarin niet weg te cijferen.

Voel wat er gebeurt wanneer je geeft. Is er ruimte en plezier, of raak je uitgeput en ga je over je eigen grens?

En kun je ook ontvangen? Aandacht, hulp, een compliment of zorg, zonder meteen iets terug te hoeven doen?

Ook hier gaat het om de verbinding tussen wat je denkt, wat je voelt en wat je lichaam aangeeft.

Zelfliefde begint bij luisteren

Je hoeft dus niet eerst van jezelf te leren houden voordat je aan zelfliefde kunt beginnen.

Zelfliefde ontstaat juist in het proces waarin je jezelf steeds beter leert kennen.

Door te vertragen. Te voelen. Je adem waar te nemen. Je lichaam serieus te nemen. Je gedachten te onderzoeken. Je grenzen te herkennen. En vervolgens keuzes te maken die steeds beter aansluiten bij wie jij werkelijk bent.

Dat is voor mij de kracht van BodyMind: niet alleen begrijpen wat er in je gebeurt, maar het ook leren voelen en belichamen.

Want uiteindelijk wordt zelfliefde pas echt waardevol wanneer het niet alleen een idee in je hoofd is, maar iets wat zichtbaar wordt in hoe je leeft, kiest, begrenst, geeft en ontvangt.

Je leert jezelf niet liefhebben door jezelf te veranderen in iemand anders. Je leert jezelf liefhebben door steeds meer thuis te komen bij jezelf.n je werken aan een gezondere relatie met jezelf en je zelfliefde vergroten. Het is belangrijk om te onthouden dat iedereen zijn eigen reis heeft en dat er geen ‘juiste’ manier is om dit te doen.

Meer lezen

Wil je verder ontdekken hoe je meer in contact kunt komen met jezelf en de verbinding tussen lichaam, gevoel en gedachten kunt verdiepen?

📖 BodyMind Ontdek hoe lichaam en geest elkaar beïnvloeden en hoe lichaamsbewustzijn je kan helpen om jezelf beter te leren kennen.

📖 Ademhaling Lees meer over de invloed van je ademhaling op spanning, ontspanning en lichaamsbewustzijn.

📖 Lichaamsbewustzijn Verdiep je verder in het leren voelen en begrijpen van signalen van je lichaam.

📖 Ontvangen Over ontvangen zonder iets terug te geven.

Veelgestelde vragen over zelfliefde

Werken aan zelfliefde op Sardinië

Wil je niet alleen lezen over zelfliefde, maar ook ervaren wat er gebeurt wanneer je werkelijk tijd en aandacht maakt voor jezelf?

Tijdens een individueel retreat op Sardinië stap je even uit je dagelijkse omgeving en krijg je de ruimte om te vertragen. Geen agenda die je voortdurend bepaalt wat er moet gebeuren, maar tijd om stil te staan bij wat er in jou leeft.

De coaching en BodyMind-sessies worden afgestemd op jou en jouw persoonlijke vraag. We kijken niet alleen naar wat je denkt, maar ook naar wat je voelt en wat je lichaam aangeeft. Zo ontstaat ruimte om patronen te herkennen, grenzen te voelen en opnieuw te ontdekken wat voor jou werkelijk belangrijk is.

Ook in de dagelijkse verzorging staat jouw welzijn centraal. Je maaltijden worden voor je bereid en er is ruimte voor rust, beweging, natuur en aandacht voor jezelf.

Niet om jezelf te veranderen in iemand anders, maar om opnieuw dichter bij jezelf te komen.