Leestijd: 9 minuten
TMS staat voor Tension Myoneural Syndrome en is een term die wordt gebruikt voor lichamelijke pijnklachten waarbij spanning, emoties, stress en andere psychologische factoren mogelijk een rol spelen.
Ook wanneer er op een scan iets als een hernia, artrose of slijtage wordt gevonden, betekent dat niet automatisch dat je pijn volledig door die afwijking wordt veroorzaakt of dat je lichaam niet meer kan herstellen. Naarmate we ouder worden, veranderen onze lichamen en zijn afwijkingen op scans heel normaal.
De vraag is daarom niet alleen: wat is er op de foto te zien? Maar ook: wat betekent dat voor hoe jij naar je lichaam kijkt en ermee omgaat?
Want juist diagnoses met zware, medische namen kunnen angst oproepen.
Kan ik nog wel sporten?
Mag ik nog bukken?
Kan ik dit nog wel tillen?
Maak ik het niet erger?
Voor je het weet, ga je je lichaam steeds meer beschermen. Je beweegt voorzichtiger, vermijdt bepaalde bewegingen en gaat steeds beter opletten of iets pijn doet.
En daarmee kan angst voor pijn zelf onderdeel worden van het probleem.
In dit blog neem ik je mee in mijn eigen ervaring met rugpijn, TMS en de invloed van angst op hoe je naar je lichaam kijkt.
Niet met de belofte dat iedere pijnklacht zomaar verdwijnt.
Wel met een andere vraag:
Wat gebeurt er wanneer je je lichaam niet langer alleen vanuit angst benadert?
Misschien begint daar weer ruimte voor beweging.
Aan jou de keus.
Herken je dit?
“Ik snap het niet. Alles is goed geregeld. En tóch heb ik weer rugpijn.”
Of:
“Er is geen duidelijke verklaring voor mijn klachten, maar ik voel me uitgeput en mijn lichaam blijft pijn doen. Zit het dan misschien toch tussen mijn oren?”
Als BodyMind-coach ontmoet ik regelmatig mensen die hierin iets herkennen. Mensen die gewend zijn om te zorgen, te regelen en door te gaan. Die veel verantwoordelijkheid dragen en vaak pas laat merken dat hun lichaam iets anders vertelt.
Ze hebben vaak al veel gedaan: boeken gelezen, yoga gevolgd, therapie geprobeerd of zich op andere manieren verdiept in zichzelf.
En toch blijven de klachten terugkomen.
Rugpijn. Spierspanning. Vermoeidheid. Terugkerende pijnklachten. Soms is er een duidelijke lichamelijke diagnose, zoals een hernia of artrose. Soms is er juist geen verklaring die alle klachten volledig lijkt te verklaren.
En juist dan kan het interessant worden om niet alleen naar het lichaam zelf te kijken, maar ook naar de wisselwerking tussen lichaam, zenuwstelsel, stress, emoties, overtuigingen en gedrag.
Wat is TMS?
TMS staat voor Tension Myoneural Syndrome. De term werd bekend door de Amerikaanse arts John Sarno, die beschreef hoe lichamelijke pijnklachten kunnen samenhangen met onderliggende spanning en psychologische factoren.
Het uitgangspunt is niet dat de pijn “tussen je oren zit”.
De pijn is echt.
De interessante vraag is wat er allemaal meespeelt bij het ontstaan en in stand houden van die pijn.
Wanneer je langdurig onder spanning staat, voortdurend alert bent, emoties wegdrukt of jezelf steeds voorbijloopt, kan dat invloed hebben op hoe je lichaam en zenuwstelsel reageren. Ook angst voor pijn kan vervolgens een rol gaan spelen.
Je voelt iets.
Je schrikt.
Je gaat opletten.
Kan ik dit nog wel?
Maak ik het niet erger?
Wat als de pijn terugkomt?
Daardoor kun je bepaalde bewegingen gaan vermijden of je lichaam voortdurend controleren. Je spieren blijven misschien meer aangespannen en je aandacht blijft gericht op mogelijke pijnsignalen.
Zo kan er een vicieuze cirkel van pijn, spanning, angst en alertheid ontstaan.
TMS nodigt je uit om niet alleen te vragen:
“Wat is er mis met mijn lichaam?”
maar ook:
“Wat gebeurt er in mijn lichaam wanneer ik spanning, angst of emoties ervaar?”
En precies daar raakt TMS aan mijn BodyMind-visie.
Niet door lichamelijke klachten weg te verklaren.
Maar door te onderzoeken wat je lichaam je vertelt en welke rol jouw manier van leven, denken, voelen en reageren daarin mogelijk speelt.
Voor mij was TMS destijds zo’n ander perspectief. Het veranderde de manier waarop ik naar mijn eigen rugpijn keek en vooral naar de angst die ik eromheen had opgebouwd. voeg samen
Mijn ervaring met TMS
En daar lag ik weer.
Plat op bed. Ik kon niet meer op of om. Heftige pijnscheuten zodra ik maar een millimeter bewoog. Mijn lichaam hield me letterlijk aan bed gekluisterd.
Nou, dat kwam voor mij op een bijzonder ongelegen moment. Ik moest nog zoveel doen.
Maar ik had geen keus. Ik kon niets.
Het enige wat op dat moment hielp, was een spierverslapper. Ik kreeg drie dagen achter elkaar een injectie.
Toen toch maar verder onderzoek.
Ik begon met een röntgenfoto.
Daar kwam een diagnose uit die behoorlijk binnenkwam: spondylose met osteofyten.
Omdat ik een medische achtergrond heb, wist ik wat die termen betekenden. En ik schrok.
Stiekem had ik gehoopt dat de arts verbaasd zou zijn over hoe goed mijn wervelkolom er op mijn 52e nog uitzag.
Maar goed, mijn eerste reactie is meestal: handelen.
Dus wat kan ik hieraan doen?
Ik kreeg te horen dat het proces alleen maar afgeremd kon worden en dat ik voorzichtig moest zijn met mijn rug. Geen zware activiteiten, niet tillen en vooral geen yoga.
Dat was nogal een boodschap voor iemand voor wie bewegen en yoga onderdeel zijn van haar werk.
Ik raakte in paniek.
Want wat als dit inderdaad betekende dat ik bepaalde dingen niet meer kon?
Toen wilde ik de röntgenfoto zelf zien. Ik wilde met eigen ogen bekijken wat er nu werkelijk aan de hand was.
Ik ging naar mijn huisarts en we bekeken de foto samen.
Onze indruk was dat het beeld minder ernstig was dan de diagnose bij mij had opgeroepen. Er waren wel veranderingen zichtbaar, maar voor mij veranderde daarmee ook het verhaal dat ik mezelf inmiddels over mijn rug was gaan vertellen.
En dus ging ik verder op onderzoek uit.
Zo kwam ik uit bij TMS.
En daar herkende ik mezelf in.
Ik ben inderdaad iemand die hard werkt. Het is eigenlijk nooit helemaal goed genoeg. Het kan altijd beter, sneller, meer.
Ik ga door.
En niet alleen overdag.
Ook in mijn hoofd gaat het werk gewoon door.
Juist dat begon ik te herkennen.
Wat gebeurt er wanneer je voortdurend spanning opbouwt, maar ondertussen gewoon doorgaat?
Wat gebeurt er met emoties waar je weinig ruimte voor maakt?
Welke woede zit er misschien onder?
Waarom vind ik het zo moeilijk om nee te zeggen?
Waarom wil ik zo graag iedereen tevreden houden?
Alleen al het lezen over TMS gaf me een ander perspectief op mijn pijn.
Ik begon te begrijpen dat angst voor pijn óók invloed kan hebben op hoe je met je lichaam omgaat. Wanneer je bang wordt voor een beweging, ga je voorzichtiger bewegen. Je gaat opletten. Je lichaam beschermen. Misschien vermijden.
En juist daardoor kan je wereld steeds kleiner worden.
Voor mij was dat een belangrijk inzicht.
Ik wilde niet vanuit angst voor mijn rug gaan leven.
Dus ik ben weer gaan bewegen.
Ik deed weer yoga. Ik pakte ook zwaardere fysieke activiteiten op en wilde mijn lichaam juist sterker maken en houden.
Maar het belangrijkste was misschien wel dat ik niet alleen naar mijn rug keek.
Ik ging kijken naar mijn pijnpunten.
Wat maakt me boos?
Waarom zeg ik zo moeilijk nee?
Waarom wil ik iedereen pleasen?
Waar leg ik de lat voor mezelf?
En hoe lang wil ik eigenlijk nog doorgaan op deze manier?
Langzaam ontstond er iets.
Ruimte.
Ruimte in mezelf.
En letterlijk ook meer ruimte in mijn rug.
Ik kon steeds vrijer bewegen. Mijn ademhaling werd ruimer. Mijn lichaam voelde minder als iets waar ik bang voor moest zijn en steeds meer als iets waar ik naar kon luisteren.
Dat is wat TMS mij uiteindelijk heeft geleerd: niet alleen kijken naar waar de pijn zit, maar ook nieuwsgierig worden naar wat er in mijn leven meespeelt.
Niet mijn pijn ontkennen.
Niet doen alsof alles “tussen mijn oren” zit.
Maar onderzoeken wat er gebeurt wanneer ik mijn lichaam niet langer alleen vanuit angst benader.
En dat veranderde voor mij alles.
Lees ook mijn blog: Rugpijn en emoties de verborgen connectie achter chronische klachten.
Waarom alleen bewustzijn niet genoeg is
Mijn eerste kennismaking met TMS gaf me een belangrijk inzicht. Maar alleen begrijpen dat spanning, emoties en patronen mogelijk een rol spelen bij pijn, was voor mij niet het eindpunt.
Een boek lezen kan een enorme eye-opener zijn.
Je herkent jezelf.
Je begrijpt ineens bepaalde patronen.
Je kijkt anders naar je klachten.
Maar inzicht betekent nog niet automatisch dat er iets verandert.
Je kunt precies weten dat je te veel doet, te weinig nee zegt of voortdurend spanning vasthoudt en het de volgende dag gewoon weer doen.
Daarom is voor mij de verbinding met je lichaam zo belangrijk.
Niet alleen praten over wat er gebeurt, maar ook leren opmerken wat er daadwerkelijk in je gebeurt.
Wat voel je?
Waar houd je spanning vast?
Wat gebeurt er met je ademhaling?
Wanneer schiet je in de actie?
Wanneer trek je je terug?
En wat gebeurt er wanneer je iets anders probeert?
Dat is waar mijn BodyMind-werk begint.
We onderzoeken niet alleen je gedachten en je verhaal, maar ook je lichamelijke reacties, emoties en automatische patronen.
Van begrijpen naar ervaren.
En dat kan soms confronterend zijn.
Want misschien ontdek je dat je al jaren over een grens gaat. Dat je boosheid nauwelijks ruimte geeft. Dat je altijd sterk wilt zijn. Of dat je gemakkelijker voor anderen zorgt dan voor jezelf.
Dat vraagt eerlijkheid.
Niet om jezelf te veroordelen, maar om werkelijk te kunnen zien wat er gebeurt.
Want pas wanneer je iets bewust kunt ervaren, ontstaat er ruimte om er anders mee om te gaan.
En juist die ruimte kan bevrijdend zijn.
Een illustratief voorbeeld: van belemmerende diagnose naar meer vertrouwen in het lichaam
Tijdens één van mijn retreats kwam een vrouw van 48 jaar bij mij die enkele maanden daarvoor bij een ongeluk haar schouder had gebroken. Ondanks fysiotherapie bleef ze veel beperkingen ervaren en was inmiddels gesproken over een frozen shoulder.
Ze vertelde dat ze haar arm niet hoger dan ongeveer 40 graden kon optillen en dat ze er absoluut niet op durfde te steunen.
De angst voor pijn en verdere schade had inmiddels veel invloed op hoe ze haar lichaam gebruikte.
Ik vroeg haar of ze het prettig vond dat ik samen met haar onderzocht wat haar schouder op dat moment wél kon. Ze gaf toestemming.
Tot haar eigen verbazing bleek haar arm tijdens die oefening verder te kunnen bewegen dan ze zelf had verwacht. Ik kon haar arm voorzichtig tot ongeveer 90 graden begeleiden, zonder de weerstand of pijn die zij vooraf had verwacht.
Dat moment vond ik interessant.
Niet omdat daarmee bewezen was dat er lichamelijk niets aan de hand was.
En ook niet omdat haar schouder daarmee ineens genezen was.
Maar omdat ze zelf kon ervaren dat haar verwachting van wat haar lichaam kon en wat haar lichaam op dat moment daadwerkelijk deed, niet volledig hetzelfde waren.
Dat maakte ruimte voor een andere vraag:
Wat als mijn lichaam meer kan dan ik tot nu toe dacht?
Je kunt je voorstellen wat dat met haar deed.
Er kwam een glimlach.
Niet omdat alle klachten ineens verdwenen, maar omdat er iets verschoof in haar vertrouwen. Misschien hoefde ze haar schouder niet voortdurend meer vanuit angst te benaderen.
Vanaf daar konden we verder onderzoeken wat er gebeurde wanneer ze haar lichaam weer voorzichtig meer ruimte gaf.
Na een week van beweging, bewustwording en innerlijk onderzoek kon ze haar arm veel verder omhoog bewegen. Uiteindelijk lukte het haar zelfs om haar arm volledig te heffen en een plankhouding aan te nemen.
Dat vond ik geen bewijs dat haar eerdere diagnose “fout” was.
Het liet voor mij vooral zien hoeveel invloed verwachting, angst, vertrouwen en aandacht kunnen hebben op de manier waarop iemand zijn lichaam gebruikt en ervaart.
En precies daar raakt dit voorbeeld aan mijn visie op TMS.
Niet: het zit tussen je oren.
Maar:
wat gebeurt er wanneer je lichaam, je brein en je verwachtingen elkaar beïnvloeden?
Soms ontstaat er ruimte wanneer je ontdekt dat je lichaam niet zo kwetsbaar is als je bent gaan geloven.
En vanuit die ruimte kun je opnieuw leren bewegen, ervaren en vertrouwen.
Trauma transformeren: van last naar leermeester
Mijn manier van werken is gebaseerd op het idee dat wat je hebt meegemaakt je niet voor altijd hoeft te blijven bepalen.
Trauma kan een diepe invloed hebben op hoe je denkt, voelt, reageert en je lichaam ervaart. Maar het hoeft niet het eindpunt van je verhaal te zijn.
De vraag verschuift van:
Waarom overkomt mij dit steeds?
naar:
Wat gebeurt er vandaag in mij en wat kan ik hiervan leren?
Dat betekent niet dat je verantwoordelijk bent voor wat je is overkomen.
Wel dat je kunt onderzoeken welke invloed het vandaag nog op je heeft en waar je vanaf hier andere keuzes kunt maken.
Wanneer je die verantwoordelijkheid neemt, ontstaat er ruimte.
Ruimte om patronen te herkennen.
Ruimte om te voelen wat er in je lichaam gebeurt.
Ruimte om emoties toe te laten zonder er automatisch naar te handelen.
En ruimte om te ontdekken wat je vandaag wél kunt beïnvloeden.
Dat kan ook invloed hebben op hoe je spanning en pijn ervaart. Niet omdat je lichaam simpelweg “geneest” zodra je iets begrijpt, maar omdat angst, spanning, aandacht, emoties en lichamelijke ervaring elkaar voortdurend kunnen beïnvloeden.
Voor mij gaat trauma transformeren daarom niet over het uitwissen van je verleden.
Het gaat over de verhouding die je ermee hebt.
Van overleven naar steeds meer werkelijk leven.
Van vechten tegen je lichaam naar leren luisteren naar je lichaam.
Van automatisch reageren naar bewust kiezen.
En uiteindelijk van je verleden als last naar je ervaringen als bron van bewustwording, inzicht en kracht.
Is deze coachingreis iets voor jou?
Misschien herken je jezelf hierin:
- Je bent gewend om veel te regelen, verantwoordelijkheid te nemen en door te gaan.
- Je merkt dat je lichaam signalen geeft waar je niet altijd goed naar kunt luisteren.
- Je hebt al verschillende dingen geprobeerd, maar je klachten of patronen blijven terugkomen.
- Je begrijpt misschien goed wat er speelt, maar merkt dat inzicht alleen niet genoeg verandert.
- Je voelt dat er meer meespeelt, maar weet nog niet goed hoe je daar bij kunt komen.
- Je wilt onderzoeken wat de wisselwerking is tussen je lichaam, gedachten, emoties en manier van leven.
Dan kan lichaamsgericht coachen een interessante volgende stap zijn.
Niet om op zoek te gaan naar één oorzaak of om jezelf te repareren.
Maar om beter te leren voelen wat er in jou gebeurt en te ontdekken waar je andere keuzes kunt maken.
Van begrijpen naar ervaren.
Van automatisch reageren naar bewust kiezen.
Van leven vanuit wat je gewend bent naar meer ruimte om te leven vanuit wat werkelijk bij je past.
Waarom kiezen voor deze coaching met focus op TMS?
Wanneer je al veel hebt geprobeerd, kan het interessant zijn om niet nóg meer informatie te verzamelen, maar te onderzoeken wat er daadwerkelijk in jou gebeurt.
In mijn coaching met focus op TMS kijken we daarom breder dan alleen naar je klacht.
We onderzoeken de wisselwerking tussen je lichaam, gedachten, emoties, spanning en de manier waarop je met jezelf en je omgeving omgaat.
Daarbij werken we niet alleen met praten. Afhankelijk van wat bij jou past, kunnen lichaamsgerichte oefeningen, visualisaties, innerlijk werk en andere BodyMind-methodieken onderdeel zijn van het traject.
Niet om je te vertellen wat je lichaam “moet” doen, maar om je te helpen beter te ervaren wat er in jou gebeurt.
Je hoeft daarbij niet aan een bepaald beeld te voldoen.
Je mag sterk zijn én moe.
Gevoelig én krachtig.
Boos, onzeker, rationeel of juist zoekend.
Je bent niet kapot.
Je bent iemand die misschien jarenlang op een bepaalde manier heeft geleerd om met spanning, emoties en het leven om te gaan.
En misschien is het tijd om te onderzoeken of die manier nog steeds bij je past.
Meer lezen
📖 TMS coaching
Wil je verder ontdekken hoe ik TMS en lichaamsgericht coachen benader? Lees meer over mijn manier van werken en wat TMS-coaching voor jou kan betekenen.
📖 Trauma coaching
Ontdek hoe oude ervaringen, patronen en beschermingsmechanismen kunnen doorwerken in hoe je vandaag leeft en reageert.
📖 Individuele coaching
Liever direct kijken naar jouw persoonlijke situatie? Bekijk hoe mijn individuele coaching op Sardinië eruitziet.
📖 Fascia
De ontbrekende schakel tussen lichaam, beweging en bewustzijn
Veelgestelde vragen over TMS (Tension Myoneural Syndrome)
Wat is TMS precies?
TMS staat voor Tension Myoneural Syndrome en is een term die bekend werd door de Amerikaanse arts John Sarno. Binnen zijn visie kunnen lichamelijke pijnklachten samenhangen met onderliggende spanning, emoties en psychologische factoren.
TMS gaat er niet vanuit dat pijn “tussen je oren zit”. De pijn is echt. Het biedt vooral een andere manier om te kijken naar de factoren die mogelijk een rol spelen bij het ontstaan of in stand houden van pijn.
Kan TMS mijn dagelijks leven beïnvloeden?
Ja. Pijn kan ervoor zorgen dat je anders gaat bewegen, bepaalde activiteiten vermijdt of voortdurend alert bent op signalen van je lichaam.
Ook angst voor pijn kan daarbij een rol spelen. Wanneer je bang bent om een beweging te maken of denkt dat je iets kunt beschadigen, kan je lichaam gespannener worden en kan je aandacht steeds sterker op de pijn gericht raken.
Zo kunnen pijn, spanning, angst en vermijding elkaar versterken.
Hoe weet ik of mijn pijn door TMS komt?
Dat kun je niet zomaar zelf vaststellen. Pijn kan verschillende oorzaken hebben en het is belangrijk om lichamelijke oorzaken serieus te nemen en zo nodig medisch te laten beoordelen.
TMS kan een interessant perspectief zijn wanneer je klachten blijven bestaan, wanneer er geen duidelijke verklaring is of wanneer de lichamelijke bevindingen niet volledig lijken te verklaren wat je ervaart.
Het gaat daarbij niet om het kiezen tussen “lichamelijk” of “psychisch”, maar om breder te kijken naar wat er mogelijk meespeelt.
Is TMS gevaarlijk?
TMS als concept zegt op zichzelf niets over de vraag of jouw specifieke pijnklacht medisch onschuldig is. Daarom is het belangrijk om nieuwe, ernstige of aanhoudende klachten eerst goed te laten beoordelen.
Een TMS-benadering is geen reden om lichamelijke signalen te negeren of een medische diagnose naast je neer te leggen.
Kan een retreat of coaching helpen bij TMS?
Ja. Tijdens een BodyMind retreat of individuele coaching leer je hoe je lichaam en geest samenwerken, spanning loslaat en pijnvrij(er) beweegt. Retreats bieden ook een veilige omgeving om te oefenen zonder dagelijkse stress en druk.
Wil je onderzoeken of dit bij jou past?
Misschien herken je jezelf in dit verhaal.
Je hebt al veel geprobeerd. Je begrijpt inmiddels misschien beter waar bepaalde patronen vandaan komen, maar merkt dat begrijpen alleen niet genoeg is.
Dan kan het interessant zijn om samen te onderzoeken wat er vandaag in jou gebeurt en welke rol spanning, patronen, emoties en lichaamsbewustzijn daarin kunnen spelen.
Wil je weten of mijn manier van werken bij jou past?
Plan dan een vrijblijvende kennismaking. We bespreken waar je tegenaan loopt, wat je al hebt geprobeerd en of mijn manier van werken aansluit bij wat jij zoekt.
